Samsun Panik Atak

Panik atak; aniden başlayan, dakikalar içinde tepe noktasına ulaşan yoğun korku ve bunun eşlik ettiği belirgin bedensel belirtilerle tanımlanır. Ergenlik döneminde sık görülür ve çoğu zaman ilk kez acil servise başvurmayla fark edilir. Uzm. Dr. Seda Kanoğlu Yüksekkaya, Samsun Atakum'daki kliniğinde ergenlerde panik atak değerlendirmesi ve tedavisini yürütür.

Panik atak nedir?

Panik atak sırasında beden gerçek bir tehlike varmış gibi alarm verir: kalp hızlanır, nefes darlığı hissedilir, eller titrer, baş döner. Genç bu belirtileri çoğu zaman kalp krizi geçirdiği veya kontrolünü kaybedeceği biçiminde yorumlar; bu yorum korkuyu daha da büyütür ve kısır bir döngü kurulur.

Atağın kendisi tehlikeli değildir ve genellikle 10–20 dakikada kendiliğinden geriler. Asıl zorluk, atak sonrası ortaya çıkan "yine olacak mı?" beklentisidir. Bu beklenti gencin okuldan, otobüsten, kalabalıktan veya yalnız kalmaktan kaçınmasına yol açtığında panik bozukluktan söz edilir.

Panik atak belirtileri

• Çarpıntı, kalbin hızlı veya düzensiz attığı hissi

• Nefes darlığı, boğulacakmış gibi olma

• Göğüste sıkışma veya ağrı

• Titreme, terleme, üşüme veya ateş basması

• Baş dönmesi, bayılacakmış gibi hissetme

• Ellerde ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma

• Mide bulantısı, karın ağrısı

• Kendine ya da çevreye yabancılaşma hissi

• Ölme, delirme veya kontrolü kaybetme korkusu

Ergenlerde panik atağı ne tetikler?

Panik atak çoğu zaman "durup dururken" gibi görünse de arka planda genellikle biriken bir yük vardır: sınav dönemi baskısı, akran ilişkilerinde zorlanma, aile içi gerginlik, uykusuzluk, aşırı kafein ve enerji içeceği tüketimi, yoğun ekran kullanımı ve zorlayıcı bir yaşam olayı sık karşılaşılan tetikleyicilerdir.

Değerlendirme ve ayırıcı tanı

İlk yapılması gereken, benzer belirtilere yol açabilecek bedensel nedenlerin gözden geçirilmesidir. Tiroid işlev bozuklukları, kansızlık, kalp ritim sorunları, astım ve bazı ilaçların yan etkileri panik atağı taklit edebilir; gerektiğinde ilgili tetkikler istenir veya ilgili bölümlere yönlendirme yapılır.

Ruhsal değerlendirmede atakların sıklığı, süresi, tetikleyicileri ve gencin ataklardan sonra nelerden kaçınmaya başladığı ayrıntılı biçimde ele alınır. Panik ataklara sık eşlik eden sosyal kaygı, yaygın kaygı bozukluğu, depresif belirtiler ve travma sonrası tepkiler ayrıca değerlendirilir.

Panik atak tedavisi

Tedavinin temelini bilişsel davranışçı terapi oluşturur. Genç önce bedensel belirtilerin nasıl ortaya çıktığını öğrenir; ardından bu belirtileri felaketleştiren düşünceleri tanımayı ve sınamayı çalışır. Kaçındığı ortamlara kademeli olarak geri dönme, tedavinin en belirleyici basamağıdır.

• Panik döngüsünün gence ve aileye anlaşılır biçimde anlatılması

• Nefes ve gevşeme becerilerinin öğrenilmesi

• Felaketleştiren düşüncelerin gözden geçirilmesi

• Kaçınılan durumlara basamaklı geri dönüş planı

• Uyku, kafein ve ekran alışkanlıklarının düzenlenmesi

• Ataklar sık ve işlevselliği ileri düzeyde bozuyorsa ilaç tedavisinin değerlendirilmesi

Atak sırasında aileler ne yapabilir?

• Sakin kalın; paniğe eşlik eden bir tepki, atağı büyütür

• Gence yavaş ve uzun nefes vermesinde eşlik edin

• "Geçecek, buradayım" gibi kısa ve sakin cümleler kurun

• Sorgulamayı ve "yok bir şeyin" demeyi erteleyin

• Atak geçtikten sonra ne olduğunu birlikte konuşun

• Kaçınmayı kolaylaştırmayın; okula veya sosyal ortama dönüşü destekleyin

Ne zaman uzmana başvurmalı?

İlk ataktan sonra bedensel nedenler dışlandıysa ve ataklar tekrarlıyorsa, genç yeni ataktan korkarak yaşamını daraltmaya başladıysa ya da okula gitmemeye başladıysa değerlendirme gecikmeden yapılmalıdır. Erken ele alınan panik bozuklukta kaçınma yerleşmeden süreç toparlanabilir.

Samsun Atakum'da panik atak randevusu

Uzm. Dr. Seda Kanoğlu Yüksekkaya'nın kliniği Samsun Atakum Mimarsinan Mahallesi Monalyum Rezidans'tadır. Samsun ilçelerinden ve çevre illerden başvuru kabul edilmektedir. Randevu için telefonla ulaşabilir veya WhatsApp'tan yazabilirsiniz.

Bu sayfadaki bilgiler bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararı muayene sonrasında verilir.