Samsun Sınav Dönemi Yönetimi

Sınav dönemi yalnızca öğrencinin değil, tüm ailenin dönemidir. Belirli bir kaygı düzeyi performansı destekler; ancak kaygı öğrenciyi çalışmaktan alıkoyacak düzeye çıktığında sınav kaygısından söz edilir. Uzm. Dr. Seda Kanoğlu Yüksekkaya, Samsun Atakum'daki kliniğinde LGS ve YKS dönemindeki öğrencilere ve ailelerine destek vermektedir.

Sınav kaygısı nedir?

Sınav kaygısı, sınav ya da sınavı çağrıştıran durumlarla ortaya çıkan, zihinsel ve bedensel belirtilerle giden yoğun gerginlik hâlidir. Öğrencinin bildiği soruyu yapamaması, sınav sabahı hastalanması veya deneme sınavı öncesi uyuyamaması tipik görünümlerdir.

Kaygı ile performans arasındaki ilişki ters U biçimindedir: hiç kaygı olmadığında motivasyon düşük kalır, kaygı çok yükseldiğinde ise dikkat ve hafıza işlevleri baskılanır. Amaç kaygıyı yok etmek değil, çalışılabilir bir düzeye çekmektir.

Sınav kaygısının belirtileri

Bedensel belirtiler:

• Çarpıntı, nefes darlığı, terleme

• Mide ağrısı, bulantı, iştah değişiklikleri

• Baş ağrısı, kas gerginliği

• Uykuya dalmakta güçlük, sabah yorgun uyanma

Zihinsel ve davranışsal belirtiler:

• Sınavda zihnin boşalması, bildiğini hatırlayamama

• Sürekli olumsuz sonuç düşünme

• Çalışmayı erteleme veya masa başında oyalanma

• Deneme sınavlarından kaçınma

• Sinirlilik, ağlama nöbetleri, içe kapanma

Sınav döneminde destek nasıl planlanır?

Görüşmede önce kaygının nereden beslendiği anlaşılmaya çalışılır: gerçekçi olmayan hedefler, aile beklentisi, geçmiş başarısızlık deneyimi, çalışma yönteminin yetersizliği veya altta yatan bir kaygı bozukluğu farklı yaklaşımlar gerektirir. Dikkat eksikliği ve öğrenme güçlüğü gibi tablolar da bu dönemde ilk kez fark edilebilir.

Destek çoğunlukla bilişsel davranışçı terapi çerçevesinde yürütülür. Öğrenci; kaygı veren düşünceleri tanımayı, gerçeklikle sınamayı, sınav anında dikkatini yönetmeyi ve kaçınmayı azaltmayı öğrenir. Kabul ve kararlılık terapisinin farkındalık uygulamaları da bu dönemde kullanılabilir.

• Gerçekçi ve ölçülebilir hedeflerin belirlenmesi

• Haftalık çalışma planı ve mola düzeninin kurulması

• Sınav anında uygulanabilecek nefes ve odaklanma teknikleri

• Deneme sınavına kademeli maruz kalma ve sonuç okuma biçiminin değiştirilmesi

• Uyku, beslenme ve hareket düzeninin toparlanması

• Aile tutumlarının gözden geçirilmesi

Ailelere öneriler

• Sınavı gündelik konuşmanın tek başlığı hâline getirmeyin

• Karşılaştırma yapmayın; kardeş ve akran kıyası kaygıyı doğrudan büyütür

• Sonuç yerine çabayı ve düzeni takdir edin

• Uyku saatini koruyun; uykusuz çalışılan saatlerin verimi düşüktür

• Hafta içinde kısa da olsa sınav dışı bir etkinliğe yer bırakın

• Kendi kaygınızı öğrencinin yanında yönetmeye çalışın

Ne zaman uzmana başvurmalı?

Öğrenci bildiği konularda bile sınavda donuyorsa, denemelere girmekten kaçınıyorsa, uyku düzeni belirgin biçimde bozulduysa, ağlama nöbetleri veya umutsuzluk ifadeleri başladıysa profesyonel destek almak gerekir. Kendine zarar verme düşüncesi söz konusuysa başvuru geciktirilmemelidir.

Samsun Atakum'da sınav kaygısı randevusu

Klinik Samsun Atakum Mimarsinan Mahallesi Monalyum Rezidans'ta yer alır; Atakum, İlkadım, Canik ve diğer Samsun ilçelerindeki okullardan öğrenciler ve aileleri başvurabilir. Sınav dönemine özgü destek için telefonla ulaşabilir veya WhatsApp'tan yazabilirsiniz.

Bu sayfadaki bilgiler bilgilendirme amaçlıdır; destek planı öğrenciye özel olarak belirlenir.